27 Kasım 2025 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği’nde (Sıra No: 486) Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ (Sıra No: 584) ile, basit usulde vergilendirilen mükelleflerin 2026 itibarıyla geçeceği gerçek usule yönelik önemli düzenlemeler getirildi. Bu değişiklikler özellikle küçük esnafın belge düzeni, defter tutma yükümlülükleri ve eski belgelerin iptali konusunda yeni süreçler başlatıyor.
Neler Değişti?
Yeni Tebliğ ile getirilen en önemli düzenleme, basit usulde kazanç elde eden mükelleflerin 1 Ocak 2026 tarihinden itibaren gerçek usulde vergilendirilecek olması. Buna bağlı olarak:
1. Oda ve birliklere yeni yetki
Basit usulden gerçek usule geçecek mükelleflerin kullanacağı belgelerin basımı, dağıtımı ve izlenmesi, ilgili meslek odaları ve birlikler tarafından yapılabilecek.
Böylece mükellefler, zorunlu belgeleri odalardan temin ederek işlemlerini kolaylaştırabilecek.
2. Belgeleri temin kolaylığı
Geçiş süreci boyunca mükellefler, düzenlemek zorunda oldukları belgeleri bağlı oldukları odalardan alabilecek.
Bu durum, matbaa veya noter masraflarını azaltarak küçük esnaf için bir miktar avantaj sağlayabilir.
3. Eski belgelerin iptali zorunlu hale geliyor
1/1/2026’dan önce bastırılmış fakat kullanılmamış belgeler,
Meslek odasına,
Ya da bağlı olunan vergi dairesine
2 Şubat 2026 tarihine kadar teslim edilmek zorunda.
Teslim edilmeyen belgeler cezai duruma düşebilir.
4. Bildirim yükümlülüğü
Oda ve birlikler, bastıkları belgeler hakkında Bakanlığa düzenli bildirim yapacak.
Bu da kayıt dışılığı azaltmayı hedefleyen bir adım olarak görülüyor.
Vatandaş İçin Avantaj mı, Dezavantaj mı?
Avantajlar:
Belge temin kolaylığı: Mükellefin matbaa arayışı ortadan kalkıyor.
Masraf azalması: Noter ve matbaa ücretlerinin bir kısmı düşebilir.
Kayıt düzeni sağlanacak: Belgelerin odalardan temin edilmesi, süreçlerin daha kontrollü olmasını sağlayabilir.
Esnaf için rehberlik: Oda ve birliklerin süreci yönetmesi, özellikle küçük esnafın adaptasyonunu kolaylaştıracak.
Dezavantajlar:
Gerçek usule geçiş yükü: Basit usulden çıkan mükellefler artık daha ayrıntılı defter tutacak ve daha kapsamlı beyannameler verecek.
Maliyet artışı: Gerçek usulde muhasebe giderleri, KDV işlemleri ve diğer defter yükümlülükleri ek maliyet oluşturabilir.
Belge iptali zorunluluğu: Kullanılmayan belgelerin teslimiyle uğraşmak küçük işletmeler için bürokratik yük doğurabilir.
Küçük Esnaf İçin Yeni Denge Arayışı
Yeni Tebliğ, esnafın belge temini konusunda kolaylık sağlasa da gerçek usule geçişle birlikte muhasebe yükümlülüklerinin artması, pek çok mükellef için dezavantaj oluşturabilir. Düzenleme genel olarak uyum sürecini kolaylaştıran, ancak vergi yükümlülüğünü artıran bir değişiklik olarak değerlendiriliyor.
Yorumlar
Kalan Karakter: