Asgari Ücret Süreci Yeniden Açılıyor
2026 için asgari ücret belirleme süreci, Asgari Ücret Tespit Komisyonu aracılığıyla yeniden başlıyor. Vedat Işıkhan, Komisyon’un 1 Aralık’ta toplanacağını bildirdi. Resmî olarak uygulanan 2025 asgari ücretin neti 22.104,67 TL, brütü 26.005,50 TL.
omisyonun, hem çalışan refahını hem işverenin üretim-istikrar yükünü gözeterek “optimal seviye” hedeflediği ifade ediliyor. Ancak sendika temsilcilerinden gelen “komisyon yapısı adil değil, katılmayacağız” tepkileri süreci tartışmalı hâle getiriyor.
JP Morgan İnancı — Geçen Yıl Tutmuştu, Bu Yıl da %20
Geçen yıl asgari ücret zammını isabetle tahmin eden JP Morgan, 2026 için de %20 zam beklentisiyle öne çıktı. Bu tahmin, geçmiş isabeti nedeniyle ekonomi çevrelerinde daha fazla ciddiye alınıyor.
Bu, piyasalarda “asgari ücretin matematiği dış mesajlarla şekilleniyor” algısını güçlendiriyor. Çünkü bağımsız bir kurumun önceden verdiği rakamlar tutuyor ve beklenti bu tahminlere göre şekilleniyor. Bu da “komisyon görüşmeleri ne kadar bağımsız, ne kadar anlamlı?” sorusunu yine gündeme taşıyor.
HSBC’nin Senaryosu — Makro Ekonomi Varsayımlarıyla %20
HSBC’nin 2026 raporunda öne çıkan senaryo: Enflasyon yıl sonunda %20’ye geriler, büyüme %3,5 olur, para politikası gevşer — bu koşullarda asgari ücret yüzde 20 artar ve net ~ 26.500 TL’ye çıkar.
Ancak HSBC de bu tahmini “eğer ekonomi bu rotayı tutarsa” şartlı verdiği için, nihai sonuçların tamamen dış faktörlere bağlı olduğunun altını çizmiş oldu. Yine de bu gibi dış tahminler, komisyon süreci başlamadan piyasada beklentiyi şekillendiriyor.
“Plan Önceden Yapılıyor mu?” Tahminler Tutuyorsa, Komisyon Tiyatro mu?
Bu dış tahminlerin yüksek isabet oranı, bazı kesimlerde:
Komisyon toplantılarının ritüel ya da formaliteden ibaret olduğu,
Asgari ücretin esas belirleyicisinin ekonomi yönetiminin hedefleri ve makro projeksiyonlar olduğu,eleştirilerine yol açıyor.
Diğer yandan komisyon, resmi taraf — sendikalar, işverenler ve hükümet — aracılığıyla temsil ve uzlaşının sembolü. Bu nedenle hala “sosyal diyalog” kanalı; tamamen işlevsiz demek doğru olmayabilir. Yine de “yabancı bankaların rakamları + hükümet politikası = asgari ücret” denkleminde komisyonun rolü görece sınırlı gibi görünüyor.
| Senaryo / Zam Oranı | Tahmini Net Asgari Ücret (TL) | Tahmini Brüt Asgari Ücret | Yoruma Göre Kesinti ve Değişkenlik | İşverene Toplam Maliyet* |
|---|---|---|---|---|
| 2025 (Mevcut) | 22.104,67 | 26.005,50 | SGK ve işsizlik primi + damga/vergiler sonrası | 30.621,48 TL |
| %20 artış | 26.500 – 26.525 | 31.200 – 31.500 | Kesintiler benzer oranda artar / net düşüş az olabilir | 36.500 – 37.000 TL (yaklaşık) |
| %25 artış | 27.600 – 27.630 | 32.500 – 32.700 | Net asgari ücret ve kesintiler orantılı; vergi/prim oranı değişmedikçe net artış | 38.000 – 38.500 TL (yaklaşık) |
| %30 artış / Refah Payı Senaryosu | 28.700 – 30.000 | 33.800 – 34.500 | Prim/vergiler dahil net artış; enflasyon/vergiler yüksekse reel kazanım değişebilir | 39.500 – 40.500 TL (yaklaşık) |
* İşverene maliyet; brüt ücret + SGK işveren payı + işsizlik primi ve yasal yükümlülüklerden oluşur. 2025’te bu maliyet yaklaşık 30.621,48 TL idi.
Not: Bu tablolar teorik senaryolar üzerine kuruludur. Kesintiler (SGK, işsizlik, damga vs.), vergi istisnaları, işveren teşvikleri her biri nihai brüt ve net rakamı etkiler.
Gerçekçi Beklenti Ne Olmalı?
Dış kurumların %20 tahminleri ve makro ekonomi projeksiyonları göz önüne alındığında, en gerçekçi senaryo %20-25 artış ile net 26.500 – 27.600 TL bandı görünüyor.
Ancak sendikaların refah payı, enflasyon artışı ve toplumsal baskı güçlü olursa %30 / 30.000 TL net senaryosu uzak değil.
Öte yandan asgari ücret, yalnızca işçinin cebine giren para değil; işverenin toplam maliyeti, sosyal güvenlik dengesi ve makro ekonomi üzerinde de etkili. Bu sebeple, kesintiler ve işveren yükü arttıkça “çalışanın eline geçen” ile “işverene binen yük” arasındaki denge önemli olacak.
Aralık ayında toplanacak komisyon, bu senaryolardan hangisini seçeceğini netleştirecek fakat dış tahminlerin, piyasa beklentisini ve kamuoyu algısını şimdiden belirlediğini görmek mümkün.
Aşağıda 2022–2025 döneminde Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ve resmi kaynaklara göre açıklanmış net/brüt asgari ücret rakamları ile bazı enflasyon verilerini kullanarak hazırlanmış tablo yer alıyor. Bu tablo, geçmiş yıllardaki asgari ücret artışlarının enflasyon karşısındaki konumunu ve reel alım gücündeki değişimi özetliyor.
| Yıl (dönem) / Asgari Ücret | Brüt Asgari Ücret* | Net Asgari Ücret* | Yıllık TÜFE / Enflasyon (yıllık)† | Not / Açıklama |
|---|---|---|---|---|
| 2022 (Temmuz–Aralık) | 6.471,00 TL | 5.500,35 TL |
%64,3 (2022 yıllık TÜFE) |
Dönemsel asgari ücret artışı, enflasyonun altında kalmış görünüyor. |
| 2023 (Ocak–Haziran) | 5.004,00 TL | 4.253,40 TL | — | Yılın ilk 6 aylık dönemi; tam yıllık enflasyon için karşılaştırma güç. |
| 2023 (Temmuz–Aralık) | 13.414,50 TL | 11.402,32 TL | %64,8 (2023 yıllık TÜFE) | Asgari ücrette nominal artış görülse de enflasyona göre alım gücü baskıda. |
| 2024 (Tam yıl) | 20.002,50 TL | 17.002,12 TL | %44,4 (2024 yıllık TÜFE) | Asgari ücret artışı enflasyona yakın; reel alım gücü kısmen korunmuş. |
| 2025 (Tam yıl geçerli) | 26.005,50 TL | 22.104,67 TL | %32,9 (2025 Ekim itibarıyla yıllık TÜFE) | 2025 zammı enflasyona göre daha yüksek nominal artış reel alım gücünde göreli iyileşme potansiyeli. |
Değerlendirme
Tablodaki net asgari ücret rakamları, resmi kesintiler (SSK, işsizlik sigortası vs.) sonrası eline geçen miktarları yansıtıyor.
Enflasyon (TÜFE) verileri resmi en son açıklanan yıllık tüketici fiyat endeksi oranlarına dayanıyor. 2024’te yaklaşık %44,4, 2025’te (Ekim itibarıyla) %32,9 olarak görülüyor.
2022–2023 döneminde asgari ücrette yaşanan nominal artışlar, enflasyonun çok üzerinde değildi; bu da reel alım gücünün zorlandığını gösteriyor.
2024 ve 2025’te yapılan zamlar, enflasyona yakın ya da üzerinde özellikle 2025’te nominal ücret artışı görece yüksek; bu da alım gücünde nispeten toparlanma imkanı sunuyor.
Ancak “reel kazanç” değerlendirmesi yaparken yalnızca TÜFE değil kira, elektrik, gıda, ulaşım gibi yaşam maliyetlerinin değişimi de hesaba katılmalı; çünkü bu kalemler asgari ücretlinin temel giderlerini doğrudan etkiliyor.
Yorumlar
Kalan Karakter: