Türkiye ile Avrupa Topluluğu arasında oluşturulan Gümrük Birliği’nin uygulanmasına ilişkin esaslarda değişiklik öngören Cumhurbaşkanı Kararı, 8 Ocak 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Karar Sayısı 10821 olan düzenleme, 23 Ağustos 2006 tarihli ve 2006/10895 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan mevcut düzenlemede önemli bir ek madde içeriyor.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın imzasını taşıyan karar ile birlikte, Gümrük Birliği uygulamasında çapraz kümülasyon sistemine ilişkin bilgilendirme sürecine dair yeni bir düzenleme getirildi.
ÇAPRAZ KÜMÜLASYONLA İLGİLİ YENİ MADDE EKLENDİ
Yayımlanan karar kapsamında, Türkiye ile Avrupa Topluluğu Arasında Oluşturulan Gümrük Birliği’nin Uygulanmasına İlişkin Esaslar Hakkında Karara 68/A maddesi eklendi.
Eklenen yeni maddeyle birlikte, çapraz kümülasyon imkânının bulunduğu ülkelerin belirlenmesi ve ilan edilmesine ilişkin usul açık şekilde düzenlendi. Buna göre, 67’nci ve 68’inci maddelerde belirtilen çapraz kümülasyon imkânının mevcut olduğu ülkeler, Ticaret Bakanlığının resmî internet sitesi üzerinden duyurulacak.
ÜLKE LİSTESİ RESMÎ DUYURUYA BAĞLANDI
Yeni düzenlemenin ikinci fıkrasında ise uygulamaya esas alınacak ülke listesinin kaynağı netleştirildi. Buna göre, Gümrük Birliği kararının beşinci bölüm hükümlerinin uygulanmasında, Ticaret Bakanlığı tarafından yapılan resmî duyuruda yer alan ülke listesi esas alınacak.
Bu düzenleme ile birlikte, çapraz kümülasyon uygulamasında hangi ülkelerin kapsama dahil olduğu konusunda tek ve resmî bir referans kaynağı oluşturulmuş oldu.
GÜMRÜK BİRLİĞİ UYGULAMASINDA ŞEFFAFLIK VURGUSU
Eklenen 68/A maddesiyle birlikte, Gümrük Birliği kapsamında uygulanan menşe ve ticaret kurallarında bilgilendirme sürecinin daha açık ve erişilebilir hale getirilmesi amaçlanıyor. Ülkelerin çapraz kümülasyon kapsamına girip girmediği, artık doğrudan Ticaret Bakanlığı’nın internet sitesi üzerinden takip edilebilecek.
Bu durum, dış ticaretle uğraşan firmalar ve ihracatçılar açısından uygulamada yaşanabilecek belirsizliklerin azaltılmasını hedefliyor.
GÜMRÜK BİRLİĞİ VE ÇAPRAZ KÜMÜLASYON NEDİR?
Gümrük Birliği, Türkiye ile Avrupa Topluluğu arasında sanayi ürünleri ve işlenmiş tarım ürünlerinin ticaretinde gümrük vergilerinin kaldırılmasını ve ortak ticaret politikasının uygulanmasını öngören bir sistem olarak biliniyor.
Çapraz kümülasyon ise, belirli ülkeler arasında yapılan ticarette kullanılan girdilerin menşe kazanımında karşılıklı olarak kabul edilmesini sağlayan bir uygulama olarak öne çıkıyor. Bu sistem, özellikle ihracatta kullanılan ara malların menşe statüsünü doğrudan etkiliyor.
UYGULAMADA YENİ ESASLAR BELİRLENDİ
Yapılan değişiklikle birlikte, çapraz kümülasyon kapsamındaki ülkelerin belirlenmesinde idari uygulamaya dair net bir yöntem tanımlanmış oldu. Beşinci bölüm hükümleri kapsamında yapılacak tüm değerlendirmelerde, yalnızca Bakanlık tarafından yayımlanan resmî liste dikkate alınacak.
Bu durum, uygulayıcı kurumlar ve özel sektör açısından bağlayıcı nitelik taşıyor.
GERİYE DÖNÜK YÜRÜRLÜK TARİHİ DİKKAT ÇEKTİ
Cumhurbaşkanı Kararının yürürlük maddesine göre düzenleme, 1 Ocak 2026 tarihinden geçerli olmak üzere, yayımlandığı tarihte yürürlüğe girdi. Böylece kararın hükümleri, 2026 yılı başından itibaren geçerli sayılacak.
Bu hüküm, Gümrük Birliği kapsamında yapılan işlemlerde 2026 yılına yönelik uygulamaların bu esaslara göre yürütülmesini öngörüyor.
YÜRÜTME YETKİSİ TİCARET BAKANLIĞINDA
Resmî Gazete’de yayımlanan kararın yürütülmesinden Ticaret Bakanı sorumlu olacak. Ticaret Bakanlığı, çapraz kümülasyon kapsamındaki ülkelerin ilan edilmesi ve güncellenmesi işlemlerini resmî internet sitesi üzerinden gerçekleştirecek.
GÜMRÜK BİRLİĞİ UYGULAMASINDA YENİ DÖNEM
Yayımlanan Cumhurbaşkanı Kararı ile birlikte, Türkiye ile Avrupa Topluluğu arasındaki Gümrük Birliği uygulamasında teknik bir düzenleme hayata geçirilmiş oldu. Çapraz kümülasyon sürecine ilişkin bilgilendirme mekanizmasının netleşmesiyle, uygulamada standart bir yapı oluşturulması hedefleniyor.
Karar, Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girerken, 2026 yılı itibarıyla Gümrük Birliği kapsamında yapılacak işlemlerde esas alınacak düzenlemeler arasında yerini aldı.
Yorumlar
Kalan Karakter: