5 Mart 2026 tarihli ve 33187 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Çevresel Etki Değerlendirmesi Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik ile ÇED süreçlerinde önemli düzenlemelere gidildi. Kararla birlikte “ÇED Gerekli Değildir” ibaresi yönetmeliğin birçok maddesinden çıkarılırken, karar türleri yeniden tanımlandı, süreler takvim günü esasına bağlandı ve çok sayıda sektör için kapasite eşikleri değiştirildi.
Yönetmelik değişikliği, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından yürütülecek.
“ÇED GEREKLİ DEĞİLDİR” İBARESİ KALDIRILDI
Yapılan değişikliklerin en dikkat çeken başlıklarından biri, “ÇED Gerekli Değildir” kararının metinden çıkarılması oldu. Yeni düzenlemeye göre bu Yönetmeliğe tabi projeler hakkında verilecek kararlar:
“ÇED Olumlu”
“ÇED Olumsuz”
“ÇED Raporu Hazırlanmalıdır”
şeklinde belirlendi.
Bakanlık gerekli gördüğü durumlarda Ek-2 kapsamındaki projeler için karar verme yetkisini sınırlarını belirleyerek il müdürlüklerine devredebilecek.
SÜRELER TAKVİM GÜNÜNE ÇEVRİLDİ
Yönetmelikte yer alan birçok süre yeniden düzenlenerek “takvim günü” esasına bağlandı. Öne çıkan süre değişiklikleri şöyle:
Eksiklik tamamlama süresi: 30 takvim günü
ÇED özel formatının yüklenmesi: 30 takvim günü
ÇED raporunun sunulması için verilen ana süre: 1 yıl
Ek süre: Bir defaya mahsus en fazla 180 takvim günü
İade edilen rapor eksikliklerinin tamamlanması: 60 takvim günü
“ÇED Olumlu” kararı verilen projelerde yatırıma başlama süresi: 5 yıl
Belirtilen sürelerde yükümlülüklerin yerine getirilmemesi halinde ÇED süreci sonlandırılacak.
HALKIN KATILIMI VE TOPLANTI DÜZENLEMELERİ
Halkın katılımı toplantılarına ilişkin düzenlemeler de değiştirildi. Toplantılar Bakanlık ve il müdürlüğü internet sayfasında ilan edilecek; ayrıca projeden en çok etkilenmesi beklenen yerlerde askı veya anons yoluyla duyuru yapılacak.
Toplantıya proje sahibi ya da yetkili temsilcisi ile Bakanlıkça yeterlik verilmiş kurum/kuruluşların katılmaması halinde toplantı bir kez ertelenecek. İkinci kez katılım sağlanmaması durumunda ÇED süreci sonlandırılacak.
Ayrıca komisyon toplantılarının gerekli hallerde elektronik ortamda yapılabilmesine imkân tanındı.
“ÇED OLUMLU” KARARINDA 5 YIL ŞARTI
Yeni düzenlemeye göre “ÇED Olumlu” kararı verilen projelerde, mücbir sebep bulunmaksızın 5 yıl içinde yatırıma başlanmaması halinde karar geçersiz sayılacak. Geçersiz sayılan kararlar Bakanlık ve il müdürlüğü internet sayfasında ilan edilecek.
Yatırıma başlanmamış projelerde proje sahibinin talebi ve Bakanlığın uygun görmesi halinde de karar geçersiz sayılabilecek.
ÇED OLMADAN FAALİYETE DURDURMA
“ÇED Olumlu” kararı alınmadan başlanan faaliyetler için açık hüküm getirildi. ÇED kararı olmaksızın başlatılan projeler Bakanlık veya il müdürlüğü tarafından süre verilmeksizin durdurulacak. ÇED Olumlu kararı alınmadıkça durdurma kaldırılmayacak; karar alınmaması halinde yatırımcı faaliyet alanını eski haline getirmekle yükümlü olacak.
Bu işlemler 2872 sayılı Çevre Kanunu hükümlerine göre yürütülecek.
PROJE DEVRİ VE ÜNVAN DEĞİŞİKLİĞİNE YENİ DÜZENLEME
Yönetmelikte proje devri ve ünvan değişikliğine ilişkin hükümler de güncellendi. Proje sahibinin değişmesi halinde yeni sahibin 90 takvim günü içinde gerekli belgeleri il müdürlüğüne sunması gerekecek. Devirle birlikte tüm taahhüt ve yükümlülükler yeni sahibine geçmiş sayılacak.
Ünvan değişikliğinde de aynı süre ve belge yükümlülüğü uygulanacak.
EK-1 VE EK-2 LİSTELERİNDE KAPASİTE DEĞİŞİKLİKLERİ
Yönetmeliğin Ek-1 ve Ek-2 listelerinde çok sayıda sektör için kapasite eşikleri ve kapsam düzenlemeleri yapıldı.
Öne çıkan başlıklar arasında:
Güneş enerji santrallerinde arazi GES için 25 hektar ve üzeri (Ek-1), 7,5 hektar ve üzeri (Ek-2) sınırı
1 adet türbin ve üzeri rüzgâr enerji santralleri
25 hektar ve üzeri açık maden işletmeleri
50.000 m³/gün ve üzeri atık su arıtma tesisleri (Ek-1)
30.000 m³/gün ve üzeri atık su arıtma tesisleri (Ek-2)
25.000 ton/yıl ve üzeri maya fabrikaları
100 ton/gün ve üzeri kakaolu ürün üretim tesisleri
10 ton/gün ve üzeri hayvansal ürün işleme tesisleri (Ek-2)
Ayrıca gemi söküm tesisleri, balık unu ve balık yağı işletmeleri, rendering tesisleri ve balık ağı yıkama tesisleri listeye eklendi.
DUYARLI YÖRE TANIMI GENİŞLETİLDİ
EK-5 kapsamında duyarlı yöre tanımı genişletildi. İçme-Kullanma Suyu Havzalarının Korunmasına Dair Yönetmelikte belirtilen alanlar ile içme-kullanma suyu havzaları koruma alanları açık şekilde düzenleme kapsamına alındı.
YÜRÜRLÜK TARİHİ
Yönetmelik, Resmî Gazete’de yayımlandığı 5 Mart 2026 tarihinde yürürlüğe girdi. Hükümleri Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı yürütecek.
Yapılan değişikliklerle ÇED süreçlerinin karar yapısı, süre yönetimi ve sektör bazlı eşikleri yeniden şekillendirildi.
Yorumlar
Kalan Karakter: