Türkiye, gazetecilik tarihinin en acı dönemeçlerinden birini bir kez daha anıyor. Serbesti Gazetesi yazarı Hasan Fehmi Efendi’nin 6 Nisan 1909’da Galata Köprüsü üzerinde uğradığı suikastla başlayan karanlık süreç, aradan geçen 117 yıla rağmen tazeliğini koruyor. Türkiye Gazeteciler Cemiyeti (TGC) başta olmak üzere pek çok meslek örgütü, "6 Nisan Öldürülen Gazeteciler Günü" kapsamında bir araya gelerek basın özgürlüğü ve gazeteci cinayetlerine karşı ortak ses yükseltiyor.
Hasan Fehmi'den Bugüne Bitmeyen Sürgün
İttihat ve Terakki yönetimini sert bir dille eleştirdiği yazılarıyla tanınan Hasan Fehmi’nin öldürülmesi, Türk basın tarihinin ilk gazeteci cinayeti olarak kayıtlara geçmişti. Bu suikastın ardından gelişen olaylar, tarihe 31 Mart Ayaklanması olarak geçen süreci tetiklemiş ve basın üzerindeki baskıların sembolü haline gelmişti. Ancak Hasan Fehmi ile başlayan bu kanlı liste ne yazık ki son bulmadı. Geçen 117 yıllık sürede Türkiye'de 67 gazeteci; kalemleri, fikirleri ve yaptıkları haberler nedeniyle kurşunların, bombaların ve organize saldırıların hedefi olarak yaşamını yitirdi.
Meslek Örgütlerinden Tarihi Buluşma
Bu anlamlı günde Türkiye Gazeteciler Cemiyeti, Türkiye Gazeteciler Sendikası, Türkiye Yayıncılar Birliği, Türkiye Yazarlar Sendikası, PEN Yazarlar Derneği, DİSK Basın İş ve Çağdaş Gazeteciler Derneği güçlerini birleştiriyor. TGC Burhan Felek Konferans Salonu’nda gerçekleştirilecek buluşmada, halkın haber alma hakkına getirilen engellemeler masaya yatırılacak. Gazetecilere, yayıncılara ve yazarlara yönelik artan baskılar, tutuklamalar ve sansür uygulamalarına karşı ortak bir itiraz metni seslendirilecek.
"67 Gazetecinin Öldürüldüğü Bir Ülkede Mesleğimizi Yapıyoruz"
Meslek örgütlerinin ortak çağrısında yer alan "67 gazetecinin öldürüldüğü bir ülkede gazetecilik yapıyoruz..." ifadesi, Türkiye'deki basın emekçilerinin karşı karşıya olduğu riskli tabloyu bir kez daha gözler önüne seriyor. İlk olarak 1997 yılında "Şehit Gazeteciler Günü" olarak kabul edilen, 2005 yılında ise TGC kararıyla "Öldürülen Gazeteciler Günü" olarak adı değiştirilen 6 Nisan, sadece bir anma günü değil, aynı zamanda basın özgürlüğü için verilen mücadelenin de simgesi olmayı sürdürüyor.
ÇGD'ye göre Türkiye’de öldürülen gazeteciler:
| ADI SOYADI | YAYIN ORGANI | YERİ | TARİH |
|---|---|---|---|
| 01-Tevfik Nevzat | Hikmet | Adana | 19 Mart 1905 |
| 02-Şair Hüseyin Kami | Alemdar-Konya | Konya | 26 Mart 1905 |
| 03-Hasan Fehmi Bey | Serbesti | İstanbul | 6 Nisan 1909 |
| 04-Ahmet Samim | Sada-i Millet | İstanbul | 9 Haziran 1910 |
| 05-Zeki Bey | Serbesti-Şehrah | İstanbul | 10 Temmuz 1911 |
| 06-Silahçı Tahsin | Silah-Bomba | İstanbul | 27 Temmuz 1914 |
| 07-Rupen Zartanyan | Yazar | İstanbul | 24 Nisan 1915 |
| 08-Siamanto | Yazar | İstanbul | 24 Nisan 1915 |
| 09-Yervant Sırmakeşliyan (Erukhan) | Yazar | İstanbul | 24 Nisan 1915 |
| 10-Armen Darian | Yazar | İstanbul | 24 Nisan 1915 |
| 11-Levon Laents | Yazar | İstanbul | 24 Nisan 1915 |
| 12-Tılgdadints | Yazar | İstanbul | 24 Nisan 1915 |
| 13-Krikor Zohrab | Gazeteci-Yazar | Urfa | 15 Temmuz 1915 |
| 14-Taniel Varujan | Yazar-Şair | Çankırı | 13 Ağustos 1915 |
| 15-Rupen Sevag | Şair | Çankırı | 1 Ağustos 1915 |
| 16-Hasan Tahsin (Osman Nevres) | Hukuk-u Beşer | İzmir | 15 Mayıs 1919 |
| 17-Ali Kemal | Peyami Sabah | İzmit | 6 Kasım 1922 |
| 18-Hüseyin Hilmi Bey (Sosyalist Hilmi) | İştirak – Medeniyet | İstanbul | 16 Kasım 1922 |
| 19-Ali Şükrü Bey | Tan | İzmit | 2 Nisan 1923 |
| 20-Hikmet Şevki Bey | Hakimilyet-i Milliye | Ankara | 28 Nisan 1930 |
| 21-Sabahattin Ali | Marko Paşa | Kırklareli | 16 Haziran 1948 |
| 22-Adem Yavuz | ANKA Ajansı | Kıbrıs | 26 Ağustos 1974 |
| 23-Ali İhsan Özgür | Politika | İstanbul | 22 Kasım 1978 |
| 24-Cengiz Polotkan | Hafta Sonu | Ankara | 1 Aralık 1978 |
| 25-Abdi İpekçi | Milliyet | İstanbul | 1 Şubat 1979 |
| 26-İlhan Darendelioğlu | Ortadoğu | İstanbul | 19 Kasım 1979 |
| 27-İsmail Gerçeksöz | Ortadoğu | İstanbul | 4 Nisan 1980 |
| 28-Ümit Kaftancıoğlu | TRT | İstanbul | 11 Nisan 1980 |
| 29-Muzaffer Feyzioğlu | Hizmet | Trabzon | 15 Nisan 1980 |
| 30-Recai Ünal | Demokrat | İstanbul | 22 Temmuz 1980 |
| 31-Mevlüt Işık | Türkiye | Ankara | 1 Haziran 1988 |
| 32-Seracettin Müftüoğlu | Hürriyet (Nusaybin) | Nusaybin | 28 Haziran 1989 |
| 33-Sami Başaran | Gazete | İstanbul | 7 Kasım 1989 |
| 34-Kamil Başaran | Gazete | İstanbul | 28 Şubat 1990 |
| 35-Çetin Emeç | Hürriyet | İstanbul | 7 Mart 1990 |
| 36-Turan Dursun | Yüzyıl 2000 Dergi | İstanbul | 4 Eylül 1990 |
| 37-Gündüz Etili | Yeni Günaydın | İstanbul | 18 Eylül 1991 |
| 38-Halit Güngen | 2000’e Doğru | Diyarbakır | 18 Şubat 1992 |
| 39-Cengiz Altun | Yeni Ülke | Batman | 24 Şubat 1992 |
| 40-İzzet Kezer | Sabah | Cizre | 23 Mart 1992 |
| 41-Bülent Ülkü | Körfeze Bakış | Bursa | 31 Mart 1992 |
| 42-Mecit Akgün | Yeni Ülke | Nusaybin | 2 Haziran 1992 |
| 43-Hafız Akdemir | Özgür Gündem | Diyarbakır | 8 Haziran 1992 |
| 44-Çetin Abayay | Özgür Halk | Batman | 29 Temmuz 1992 |
| 45-Yahya Orhan | Özgür Gündem | Gercüş | 31 Temmuz 1992 |
| 46-Hüseyin Deniz | Özgür Gündem | Ceylanpınar | 9 Ağustos 1992 |
| 47-Musa Anter | Özgür Gündem | Diyarbakır | 20 Eylül 1992 |
| 48-M. Sait Erten | Azadi-Denk | Diyarbakır | 3 Kasım 1992 |
| 49-Yaşar Aktay | Türkiye | Hani | 9 Kasım 1992 |
| 50-Hatip Kapçak | Hürriyet | Mazıdağı | 18 Kasım 1992 |
| 51-Namık Tarancı | Gerçek | Diyarbakır | 20 Kasım 1992 |
| 52-Uğur Mumcu | Cumhuriyet | Ankara | 24 Ocak 1993 |
| 53-Kemal Kılıç | Ö.Gündem-Y.Ülke | Şanlıurfa | 18 Şubat 1993 |
| 54-M. İhsan Karakuş | Silvan Gazetesi | Silvan | 13 Mart 1993 |
| 55-Ercan Gürel | HHA-Bergama | Bergama | 20 Mayıs 1993 |
| 56-Ömer Taşar | Milli Gazete | Saraybosna | 26 Haziran 1993 |
| 57-İhsan Uygur (Kayıp) | Sabah | İstanbul | 6 Temmuz 1993 |
| 58-Rıza Güneşer | Halkın Gücü | İstanbl | 14 Temmuz 1993 |
| 59-Ferhat Tepe | Özgür Gündem | Bitlis | 3 Ağustos 1993 |
| 60-Muzaffer Akkuş | Sabah-MİLHA Ajansı | Bingöl | 20 Eylül 1993 |
| 61-Ruhi Can Tul | Türkish Daily News | Kırıkkale | 14 Ocak 1994 |
| 62-Nazım Babaoğlu (Kayıp) | Özgür Gündem | Siverek | 12 Mart 1994 |
| 63-Kamil Koşapınar | Zaman | Erzurum | 19 Mart 1994 |
| 64-Erol Akgün | Devrimci Çözüm | Gebze | 8 Eylül 1994 |
| 65-Bahri Işık | Çağdaş Marmara | İstanbul | 17 Eylül 1994 |
| 66-Ersin Yıldız | Özgür Ülke | İstanbul | 3 Aralık 1994 |
| 67-Onat Kutlar | Cumhuriyet | İstanbul | 11 Ocak 1995 |
| 68-Bekir Kutmangil | Yeni Günaydın | İstanbul | 23 Mayıs 1995 |
| 69-Nail Aydın | Son Haber | Giresun | 28 Temmuz 1995 |
| 70-Sayfettin Tepe | Yeni Politika | Bitlis | 29 Ağustos 1995 |
| 71-Metin Göktepe | Evrensel | İstanbul | 8 Ocak 1996 |
| 72-Yemliha Kaya | Halkın Gücü | İstanbul | 27 Temmuz 1996 |
| 73-Ünal Mesutoğlu | TRT | İzmir | 8 Kasım 1997 |
| 74-Mehmet Topaloğlu | Kurtuluş | Adana | 28 Ocak 1998 |
| 75-Ahmet Taner Kışlalı | Cumhuriyet | Ankara | 21 Ekim 1999 |
| 76-Hrant Dink | Agos | İstanbul | 19 Ocak 2007 |
| 77-Cihan Hayırsevener | Güney Marmara’da Yaşam | Balıkesir / Bandırma | 18 Aralık 2009 |
| 78-Haydar Meriç | Rumeli 39 | Kırklareli | 18 Haziran 2011 |
| 79-Nuh Köklü | İstanbul | 17 Şubat 2015 |
| 80-Mustafa Cambaz | İstanbul | 15 Temmuz 2016 | |
| 81-Güngör Aslan | Ses Kocaeli Gazetesi | Kocaeli | 19 Şubat 2022 |
| 82-Hakan Tosun | Bağımsız Gazeteci | İstanbul | 13 Ekim 2025 |
Yorumlar
Kalan Karakter: